واژهشناسی و مفهوم کلیدی:
«جیِه Jie» معانی متعددی دارد. در اصل به معنای «جدا شدن» یا «جدا کردن» بوده است. ایدهنگار «جیِه» تصویری است از گاوی که شاخ آن با چاقو از سرش جدا میشود. اما بعدها معنای آن به «رهایی»، به ویژه رهایی از درد یا پریشانی توسعه یافت. به این ترتیب فرد از عامل سختی جدا شده، فاصله میگیرد و به رهایی میرسد.
ساختارشناسی: آب (☵) در پایین، تندر (☳) در بالا
این ساختار صحنهٔ جداشدن و رسیدن به رهایی را نشان میدهد: آب در پایین (سختی و خطر) قرار دارد و سمت پایین حرکت میکند. اما تندر در بالا با حرکتی آگاهانه، سریع و قدرتمند از آن فاصله میگیرد و به بالا میرود.
علاوه بر این، تندر در بالا و آب در پایین تمثیلی برای رعد و برق در آسمان و ریزش باران در پایین است. بارش باران نماد نزول رحمت الهی، رهایی یافتن و پاک شدن از تنشها است. نمونهی دیگر آن خط ششم ششخطی ۹ است.
ویژگیهای روانی-عملکردی:
فرد ایمان قلبی، بینش درست و ارادهای استوار در درون دارد که باعث میشود در میان سختیها تعادل خود را از دست ندهد و ادامه دهد. این فرد کنشی سریع و قدرتمند دارد که هماهنگ با لحظه است. به این ترتیب بر اساس وضعیت موجود، کار لازم را انجام میدهد.
این رهایی میتواند در قالبهای گوناگونی محقق شود: عفو و بخشش خطاها و اشتباهات، اقدام نهایی قاطع و سریع به منظور تمام کردن کار، رو برگرداندن و فاصله گرفتن از نادان (عامل رنج و سختی).
این شیوه میتواند از آیات زیر نیز دریافت شود:
آیه_199 _اعراف: عفو و گذشت را پیشه کن، و به کار پسندیده فرمان ده، و از نادانان روی بگردان. (خُذِ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنِ الْجَاهِلِينَ)
آیه_63 _فرقان: و بندگان خداوند مهربان کسانیاند که روی زمین با آرامش و فروتنی راه می روند، و هنگامی که نادانان آنان را خطاب قرار می دهند [در پاسخشان تنها] خداحافظی میکنند. (وَعِبَادُ الرَّحْمَٰنِ الَّذِينَ يَمْشُونَ عَلَى الْأَرْضِ هَوْنًا وَإِذَا خَاطَبَهُمُ الْجَاهِلُونَ قَالُوا سَلَامًا) ــ «سلام» برای پایان دادن، خداحافظی کردن و جدا شدن نیز به کار میرود، «والسلام». البته برخی «قالوا سلاما» را به برخورد مسالمت آمیز معنا کردهاند. در این صورت، نوعی از بخشش و گذشت را نشان میدهد.
آیهـ83ـزخرف: آنان را واگذار تا [در گفتار و کردار باطل] فرو روند و [با کالای بی ارزش دنیا] سرگرم بازی شوند تا آن روزشان را که وعده داده می شوند دیدار کنند. (فَذَرْهُمْ يَخُوضُوا وَيَلْعَبُوا حَتَّىٰ يُلَاقُوا يَوْمَهُمُ الَّذِي يُوعَدُونَ)
سیر معنایی:
در مواجهه با سختی و خطر فرد میایستد، به درون باز میگردد، میبیند و پرورش مییابد (۳۹). به این ترتیب با شناخت عوامل سختی و فاصله گرفتن از آنها به رهایی میرسد (۴۰).
گفتارهای شش خطی 40