وقتی شرایط مناسب نیست، نمیتوان به دنبال موفقیتهای بزرگ یا انجام کارهای بزرگ رفت.
در این وضعیت تواضع و وظیفهشناسی یقیناً با موفقیت همراه است.
به هر حال فرد باید توجه کند تا با شناخت نیازهای زمان، مرز میان مناسب و نامناسب را تشخیص دهد و با حفظ وقار خود، ارزش خود را حفظ کند.
این نکتهی مهم، پیام پرنده است: به دنبال چیزهای بزرگ نباشید و به کارهای کوچک بسنده کنید که با خوش اقبالی بزرگی روبرو خواهید شد.
ششخطی 62 با دو خط قدرتمند در وسط و چهار خط شکسته در اطراف ایدهی پرندهی در حال پرواز را ایجاد کرده است.
مناسب پرنده نیست تا با فشار آوردن به خود، بخواهد به خورشید برسد؛ برای او بهتر است پایین پرواز کند و نزدیک آشیانهاش بماند.
درباره این کتاب
عنوان اصلی:
I Ging: Das Buch der Wandlungen
ایجینگ: کتاب تغییرات
نویسنده: ریچارد ویلهلم
ریچارد ویلهلم (۱۸۷۳–۱۹۳۰) خاورشناس، مترجم و مبلغ آلمانی بود که پس از سالها زندگی در چین، با همکاری و راهنمایی استاد چینی خود لائو نایشوان نخستین ترجمه و تفسیر جامع ای جینگ را بر پایهٔ سنت تفسیری کلاسیک چین به زبان آلمانی منتشر کرد (۱۹۲۴). این ترجمه برخلاف بسیاری از آثار پیشین غربی که عمدتاً بر جنبههای زبانشناختی یا پیشگویانهی کتاب تمرکز داشتند، کوشید ای جینگ را در بستر زندهٔ سنت فکری و فرهنگی چین معرفی کند و لایههای فلسفی، اخلاقی و حِکمی آن را نیز به خوانندهٔ غربی نشان دهد.
ویلهلم ای جینگ را صرفاً کتابی برای پیشگویی نمیدانست، بلکه آن را بیان فشردهای از نگرش چینی به جهان، انسان و دگرگونی میشمرد؛ نگرشی که بر هماهنگی میان آسمان، زمین و انسان و بر درک الگوهای تحول در طبیعت و زندگی تأکید دارد. از همین رو، ترجمهٔ او بیش از آنکه یک برگردان صرف از متن باشد، تلاشی برای انتقال روح سنت تفسیری چین به زبان و ذهنیت غربی بود.
شهرت جهانی این ترجمه تا اندازهٔ زیادی با استقبال و حمایت کارل گوستاو یونگ گره خورده است. یونگ که سالها با ویلهلم دوستی و همکاری داشت، برای ترجمهی کتابْ مقدمهای مشهور نوشت و ای جینگ را نمونهای برجسته از شیوهای متفاوت در فهم رابطهی میان رخدادها و معنا معرفی کرد؛ دیدگاهی که بعدها با نظریهٔ «همزمانی» (Synchronicity) او پیوند یافت. این مقدمه و نفوذِ فکریِ یونگْ موجب شد ای جینگ در جهانِ غربْ از قالب یک «کتاب فال شرقی» فراتر رود و بهعنوان اثری فلسفی، نمادین و روانشناختی مورد توجه قرار گیرد.
ترجمهٔ ویلهلم ـ که بعدها به وسیلهٔ کری باینز به انگلیسی برگردانده شد ـ همچنان یکی از پرخوانندهترین و تأثیرگذارترین ترجمههای ای جینگ در جهان غرب به شمار میآید و برای بسیاری از خوانندگان غربی، نخستین دریچهٔ آشنایی با این کتاب بوده است.
ویلهلم ای جینگ را صرفاً کتابی برای پیشگویی نمیدانست، بلکه آن را بیان فشردهای از نگرش چینی به جهان، انسان و دگرگونی میشمرد؛ نگرشی که بر هماهنگی میان آسمان، زمین و انسان و بر درک الگوهای تحول در طبیعت و زندگی تأکید دارد. از همین رو، ترجمهٔ او بیش از آنکه یک برگردان صرف از متن باشد، تلاشی برای انتقال روح سنت تفسیری چین به زبان و ذهنیت غربی بود.
شهرت جهانی این ترجمه تا اندازهٔ زیادی با استقبال و حمایت کارل گوستاو یونگ گره خورده است. یونگ که سالها با ویلهلم دوستی و همکاری داشت، برای ترجمهی کتابْ مقدمهای مشهور نوشت و ای جینگ را نمونهای برجسته از شیوهای متفاوت در فهم رابطهی میان رخدادها و معنا معرفی کرد؛ دیدگاهی که بعدها با نظریهٔ «همزمانی» (Synchronicity) او پیوند یافت. این مقدمه و نفوذِ فکریِ یونگْ موجب شد ای جینگ در جهانِ غربْ از قالب یک «کتاب فال شرقی» فراتر رود و بهعنوان اثری فلسفی، نمادین و روانشناختی مورد توجه قرار گیرد.
ترجمهٔ ویلهلم ـ که بعدها به وسیلهٔ کری باینز به انگلیسی برگردانده شد ـ همچنان یکی از پرخوانندهترین و تأثیرگذارترین ترجمههای ای جینگ در جهان غرب به شمار میآید و برای بسیاری از خوانندگان غربی، نخستین دریچهٔ آشنایی با این کتاب بوده است.
شش خطی 62
برتری کوچکی، فراتر از حد رفتن کوچکی (Xiao Guo)
اسامی و مفاهیم دیگر: پایین پرواز کردن، ارزندگی چیزهای کوچک، نماد فزایندگی چیزهای کوچک، گسترش جزئیات، وظیفه شناسی، فزونی یافتن جزییات، دستاوردهای کوچک
معرفی
سنجش:
«مزیت چیزهای کوچک».
موفقیت.
درستی و محکمی هماهنگ و سودمند است.
کارهای کوچک میتواند انجام شود؛ کارهای بزرگ را نباید انجام داد.
پرندهای پرواز کنان این پیام را میآورد:
تلاش برای بالا رفتن خوب نیست.
پایین ماندن خوب است.
خوش اقبالی عظیم.
موفقیت.
درستی و محکمی هماهنگ و سودمند است.
کارهای کوچک میتواند انجام شود؛ کارهای بزرگ را نباید انجام داد.
پرندهای پرواز کنان این پیام را میآورد:
تلاش برای بالا رفتن خوب نیست.
پایین ماندن خوب است.
خوش اقبالی عظیم.
متن کنفوسیوس برای ششخطی «62» از کتاب «ریچارد ویلهلم » ثبت نشده است.
تصویر:
تندر در بالای کوهستان:
نگارهی «مزیت چیزهای کوچک».
به این ترتیب انسان برتر برای محترمانه رفتار کردن، اندوهگین بودن در سوگواری (به جای ظاهر سازی و توجه به مراسم سوگواری) و صرفهجویی در هزینههایش ارزش بیشتری قائل است.
نگارهی «مزیت چیزهای کوچک».
به این ترتیب انسان برتر برای محترمانه رفتار کردن، اندوهگین بودن در سوگواری (به جای ظاهر سازی و توجه به مراسم سوگواری) و صرفهجویی در هزینههایش ارزش بیشتری قائل است.
در کوهستان رعد و برق خیلی نزدیک به نظر میرسد و به این ترتیب، انسان برتر ضروری میبیند تا بیشتر از دیگران بر وظایفی که دارد تمرکز کند، با اینکه شاید این از نظر دیگران حقارت به حساب بیاید.
او در سوگواری، اندوه را ارزشمندتر از رسم و رسومات میبیند.
او برای تظاهر و ظاهر سازی هزینه نمیکند و در مصارفش قناعت پیشه است.
در مقایسه با عموم مردم، این چیزها او را خاص میکنند.
مهمترین خصلت او هم این است که همواره در مسائل بیرونی پایینتر و قناعت را انتخاب میکند.
او در سوگواری، اندوه را ارزشمندتر از رسم و رسومات میبیند.
او برای تظاهر و ظاهر سازی هزینه نمیکند و در مصارفش قناعت پیشه است.
در مقایسه با عموم مردم، این چیزها او را خاص میکنند.
مهمترین خصلت او هم این است که همواره در مسائل بیرونی پایینتر و قناعت را انتخاب میکند.
خط اول:
پرنده به خاطر پروازش با بد اقبالی روبرو میشود.
یک پرنده باید تا زمانی که بتواند پرواز کند در آشیانه بماند. اگر پیش از آن بخواهد پرواز کند، بداقبالی را فرا خوانده است. تنها زمانی باید به اقدامات خارقالعاده روی آورد که چیزهای دیگر شکست خورده باشد. اول باید تا جای ممکن به روشهای معمول و رایج بپردازیم؛ در غیر اینصوت نیرو و توان خود را تحلیل میبریم در حالی که چیزی به دست نیاوردهایم.
خط دوم:
او (ضمیر مؤنث) از جد پدریاش عبور میکند و با جد مادریاش دیدار میکند.
او به شاهزاده دسترسی پیدا نمیکند و با شخصی عالیرتبه دیدار میکند.
او به شاهزاده دسترسی پیدا نمیکند و با شخصی عالیرتبه دیدار میکند.
دو وضعیت استثنایی اینجا به چشم میخورد.
در معبد نیاکان، جایی که تناوب نسلها صورت میگیرد، نوهی پسری کنار پدر بزرگ جای میگیرد. از آنجا که رابطهی او با پدربزرگ نزدیکتر است. خط حاضر همسر نوهی پسری را تصویر میکند، که در مراسم قربانی توسط نیاکان پذیرفته شده و به سمت نیاکان مادری میرود. این رفتار غیر معمول، به هر حال، از روی تواضع او است. او خطر میکند تا به نیاکان مادری نزدیک شود که به خاطر جنسیت موافق احساس نزدیکی با او دارد. از این رو در اینجا خارج شدن از قوانین خطا نیست.
تصویر دیگر مربوط به خدمتگزار و کارمندی است که طبق قاعده، ابتدا به دنبال ملاقت با شاهزاده است. اگر او در این کار موفق نشود، برای رسیدن به آن تقلّا نمیکند بلکه از روی مسئولیتپذیری به دنبال انجام وظایف خود در میان سایر کارکنان میرود. چنین خودداری هم مانند تصویر قبل در شرایط استثنایی اشتباه نیست.
(قاعده این است که تمام کارکنان ابتدا باید با شاهزاده که آنها را منصوب کرده است دیدار کنند. اینجا انتصاب از طرق وزیر صورت گرفته است.)
در معبد نیاکان، جایی که تناوب نسلها صورت میگیرد، نوهی پسری کنار پدر بزرگ جای میگیرد. از آنجا که رابطهی او با پدربزرگ نزدیکتر است. خط حاضر همسر نوهی پسری را تصویر میکند، که در مراسم قربانی توسط نیاکان پذیرفته شده و به سمت نیاکان مادری میرود. این رفتار غیر معمول، به هر حال، از روی تواضع او است. او خطر میکند تا به نیاکان مادری نزدیک شود که به خاطر جنسیت موافق احساس نزدیکی با او دارد. از این رو در اینجا خارج شدن از قوانین خطا نیست.
تصویر دیگر مربوط به خدمتگزار و کارمندی است که طبق قاعده، ابتدا به دنبال ملاقت با شاهزاده است. اگر او در این کار موفق نشود، برای رسیدن به آن تقلّا نمیکند بلکه از روی مسئولیتپذیری به دنبال انجام وظایف خود در میان سایر کارکنان میرود. چنین خودداری هم مانند تصویر قبل در شرایط استثنایی اشتباه نیست.
(قاعده این است که تمام کارکنان ابتدا باید با شاهزاده که آنها را منصوب کرده است دیدار کنند. اینجا انتصاب از طرق وزیر صورت گرفته است.)
خط سوم:
اگر فرد به شدت محتاط نباشد، ممکن است کسی از پشت بیاید و به او ضربه بزند.
بد اقبالی.
بد اقبالی.
زمانهای خاصی هستند که احتیاط بسیار زیاد در آنها کاملاً ضروری است. اما این فقط در شرایطی از زندگی است که ما شخصیتهای قوی و درست کاری پیدا کردهایم که به حقانیت خود آگاه هستند و نگهبانی و محافظت از خود را بیارزش میدانند، چون آن را حقیرانه میدانند. در عوض، آنها راه خود را غرورمندانه و بدون نگرانی میروند. اما چنین اعتماد به نفسی آنها را فریب میدهد. خطرهایی در کمین آنها است که آمادگی آن را ندارند. با این حال چنین خطری اجتناب ناپذیر است؛ فرد اگر این را درک کند که چیزهای کوچک و بزرگ این زمان نیاز به توجه ویژه دارد، میتواند از خطر بگریزد.
خط چهارم:
سرزنشی نیست. با او روبرو میشود بدون اینکه از او بگذرد.
رفتن با خطر همراه است. فرد باید مراقب باشد.
کاری نکنید. دائماً درست و محکم بمانید.
رفتن با خطر همراه است. فرد باید مراقب باشد.
کاری نکنید. دائماً درست و محکم بمانید.
سختی و عدم انعطاف شخصیت با جایگاه مطیع متعادل شده است، پس اشتباهی در کار نیست. این وضعیت به احتیاط بسیاری فرا میخواند؛ فرد نباید هیچ تلاشی بکند تا با انجام کاری به نتیجهی مطلوب برسد. و اگر او خواست ادامه دهد تا با کوشش راه را برای رسیدن به نتیجهی مطلوب باز کند، در معرض خطر قرار میگرفت. از این رو او باید آماده باشد تا از خود حفاظت کند و کاری نکند اما از درون درست و محکم باقی بماند.
خط پنجم:
ابرهای متراکم،
بارانی در غرب قلمرو ما نیست.
شاهزاده به کسی که در قفس است شلیک میکند و آسیب میزند.
بارانی در غرب قلمرو ما نیست.
شاهزاده به کسی که در قفس است شلیک میکند و آسیب میزند.
همانطور که ارتفاعات به تصویر کشیده شده، تصویر پرندهی در حال پرواز به ابرها تبدیل شده است. اما ابرهای انباشته، در آسمان حرکت میکنند و بارشی در کار نیست. به همین شکل، در زمانهای خاص ممکن است کسی باشد که ذاتا یک فرمانروا است و توانایی نظم دادن به جهان را دارد، اما نمیتواند دستاورد یا خیر و برکتی برای مردمش داشته باشد. در چنین دورانی او باید به دنبال یارانی باشد که با کمک آنها میتواند به وظیفهاش عمل کند. اما این یاران باید ،متواضعانه، در میان کسانی که از کار کناره گرفتهاند جستجو شوند. این نه به خاطر شهرت یا نام بزرگ آنها است، بلکه دستاوردهای اصیل آنها مهم است. از طریق چنین تواضعی افراد درست پیدا میشوند و وظایف و مسئولیتهای استثنایی، با وجود تمام مشکلات انجام میشوند.
خط ششم:
او بدون اینکه با دیگری ملاقات کند، از کنارش عبور میکند.
پرنده پرواز کنان ترکش میکند.
بد اقبالی.
این یعنی بدشانسی و آسیب دیدگی.
پرنده پرواز کنان ترکش میکند.
بد اقبالی.
این یعنی بدشانسی و آسیب دیدگی.
اگر کسی هدف دور از دسترسی را انتخاب کند نمیتواند به هدف بزند. اگر پرنده به لانه برنگردد و بالا و بالاتر برود، نهایتاً به دام شکارچی میفتد. کسی که در این زمانهی غیر معمول برتری چیزهای کوچک نمیداند چطور توقف کند، و بیقرار به دنبال فشار آوردن رو به جلو میرود و میرود، برای خود و به دست خدایان و دیگر مردمان بداقبالی میآفریند، چون از مسیر طبیعی امور خارج شده است.
گفتارهای شش خطی 62
گرچه برتری کوچک پیشرفتآفرین است، اما تنها زمانی سودمند است که درست باشد؛ اگر درست نباشد، پیشرفتآفرین نیست. راه درست در برتری کوچک آن است که کنش از آرامش منحرف نشود، یعنی کنش با حفظ آرامش انجام گیرد؛ با جنبش و سکون بهعنوان یک چیز، انسان راستین به ژرفاهای ژرف فرو میرود، سرگردان است اما در دایره باقی میماند، نه بیتفاوت است و نه دلبسته، بلکه یکپارچگی بسیار ظریفی را حفظ میکند. این ویژگی برای کار کوچک مناسب است، نه برای کار بزرگ؛ کار کوچک یعنی بیکوششی، کار بزرگ یعنی کوشش. کوشش راهی است برای یافتن ینگ، بیکوششی راهی است برای پرورش ینگ. هنگامی که شکم پر شد، مناسب است که کوچک برتری یابد تا ینگ را پرورش دهد. اگر کسی قادر به انجام کار بزرگ باشد ولی نه کار کوچک، نه تنها نمیتواند ینگ را حفظ کند، بلکه حتی ینگ آسیب خواهد دید. (ییمینگ)
تجربهها و سوالات 62
اصلن چیزی نفمیدم
وقتی خطوط قوی در خارج قرار دارند، ما هگزاگرام «خوراک رساندن» یا "چونگ فو" را داریم که وضعیتی استثنایی را نشان نمیدهد. وقتی عناصر قوی درونی (خطوط ینگ) برتری دارند (ششخطی ۲۸)، آنها به ضرورت اراده خود را اجرا میکنند که این باعث بروز مبارزه و شرایط استثنایی میشود.
اما در ششخطی حاضر، عنصر ضعیف است که بالاجبار باید با جهان بیرون ارتباط برقرار کند. اگر شخصی در موقعیت قدرتمندی قرار دارد که در واقع برای آن مناسب نیست، احتیاط فوقالعاده لازم است.